خانه | آموزش معماری | سبک شناسی معماری ایرانی

سبک شناسی معماری ایرانی

معماری-ایرانی
معماری-ایرانی

دیباچه

هنر و معماری در جهان پهناور اسلام دارای چهار دبستان یا شیوہ بنیادی است. البته شیوه های فرعی دیگری در برخی کشورهای اسلامی مانند اندونزی نیز قابل بررسی است. این چهار شیوه چنین هستند:

١- شیوه مصری: این شیوه از معماری کهن مصر ریشه گرفته است و در کشورهای اسلامی شرق آفریقا، مصر، سودان و کشورهای پیرامونی تا حجاز را در بر می گیرد که در آنجا با شیوه شامی برخورد می کند.

۲- شیوه شامی: این شیوه از هنر و معماری بیزانس ریشه گرفته و کشورهای سوریه، فلسطین، لبنان و اردن و بخشی از ترکیه را در بر می گیرد و دارای ویژگی های مشترکی با شیوه مصری است. این شیوه در عربستان با شیوه مصری در هم آمیخته شد و دستاورد آنها ساختمانهایی است که امروزه در مکه و مدینه دیده میشود.

٣- شیوه مغربی: که شیوه ای بسیار پیشرفته و چشمگیر است و دربرگیرنده کشورهای مراکش امروز، الجزایر و جنوب اسپانیا می باشد.

۴- شیوه ایرانی: این شیوه از همه ارزشمندتر و گسترده تر بوده و دربرگیرنده کشورهای میانرودان (عراق)، ایران، افغانستان، پاکستان، جمهوری های فرارودی ماورا النهر) ازبکستان، تاجیکستان و … تا هند و اندونزی می باشد و همچنین شیخ نشین های پیرامون خلیج فارس (همچون عمان) و همه سرزمینهایی که ایرانیان در گسترش اسلام در آنها پیشگام بوده اند .

 

شیوه اصفهانی شیوه اصفهانی آخرین شیوه معماری ایران است. شیوه اصفهانی در برگیرنده شیوه هایی است که در نوشته های غربی به شیوه صفوی، افشاری، قاجاری و زند- قاجار نامیده شده اند.این شیوه کمی پیش از روی کار آمدن صفویان از زمان قره قویونلوها آغاز شده و در پایان روزگار …

بیشتر بخوانید »

شیوه آذری

شیوه آذری شیوه آذری،سرزمین آذربایجان در معماری ایران در رده نخست اهمیت جای دارد. چرا که سه شیوه معماری ایران پارسی، آذری و اصفهانی از آنجا سرچشمه گرفته و به سراسر کشور رسیده است. در شیوه پارسی، هنگامی که قوم آریایی کوه های آرلن را پشت سر می گذاشتند تا …

بیشتر بخوانید »

شیوه رازی

مزار امیر ارسلان جاذب

شیوه رازی شیوه رازی چهارمین شیوه معماری ایران است که همه ویژگی های خوب شیوه های پیشین را به بهترین گونه دارا می باشد. در این شیوه نغزکاری شیوه پارسی، شکوه شیوه پارتی و ریزه کاری شیوه خراسانی با هم پدیدار می شود. آغاز کار این شیوه هر چند از …

بیشتر بخوانید »

شیوه خراسانی

معماری خراسانی

شیوه خراسانی از شش شیوه معماری ایران، دو شیوه پارسی و پارتی از پیش از اسلام و چهار شیوه خراسانی، رازی، آذری و اصفهانی از آن دوران اسلامی هستند و بدنبال دگرگونی های پس از آمدن اسلام به ایران، پدیدار شدند. گرچه برخی بر این پافشاری می کنند که ایرانیان …

بیشتر بخوانید »

شیوه پارتی

معماری یونانی

شیوه پارتی شیوه پارتی،تیره پارتوآ یا (پارت) یکی از شاخه های نژاد آریایی ایرانی است که در کتیبه داریوش اول، سرزمین آنان «پرثو» نامیده شده است. همین نام بعدها به پهلو مبدل شده و مرکز استقرار آنان شمال خراسان کنونی بوده است. خراسان بزرگ در برگیرنده خراسان کنونی، فرارود (ماورا …

بیشتر بخوانید »

معماری پارسی

سبک پارسی_تخت جمشید

شیوه پارسی شیوه پارسی، نخستین شیوه معماری ایران است که روزگار هخامنشیان تا حمله اسکندر به ایران، یعنی از سده ششم پیش از میلاد تا سده چهارم را در بر می گیرد. نام این شیوه از تیره (قوم) پارس برگرفته شده که در این روزگاران بر کشور پهناور ایران فرمانروایی …

بیشتر بخوانید »

اصول معماری ایرانی

اصول معماری ایرانی هنرو معماری ایران از دیرباز دارای چند اصل بوده که بخوبی درنمونه های این هنر نمایان شده است. این اصول چنین هستند: مردم واری، پرهیز از بیهودگی، نیازش، خود بسندگی و درون گرایی. مردم واری مردم واری به معنای رعایت تناسب میان اندام های ساختمانی با اندامهای …

بیشتر بخوانید »